European Guidance and Counselling Research Forum

ΤΟΜΕΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ

---

ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ

για

ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ

και

ΑΤΟΜΑ ΠΟΥ ΚΙΝΔΥΝΕΥΟΥΝ ΑΠΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟ

---

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΔΡΑΣΕΩΝ
του Τομέα Σχολικού Επαγγελματικού Προσανατολισμού

ΑΘΗΝΑ, ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2003

ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ
για
ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ και
ΑΤΟΜΑ ΠΟΥ ΚΙΝΔΥΝΕΥΟΥΝ ΑΠΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟ

Εισαγωγή

Είναι γεγονός πως τα «'Aτομα με Ειδικές Ανάγκες» [ΑμΕΑ] (με βάση το 'Aρθρο 1 του Ν. 2817/2000 ως άτομα με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες θεωρούνται όσοι έχουν σημαντική δυσκολία μάθησης και προσαρμογής εξαιτίας σωματικών, διανοητικών, ψυχολογικών, συναισθηματικών και κοινωνικών ιδιαιτεροτήτων ¹ ) και τα «'Aτομα που κινδυνεύουν από Κοινωνικό Αποκλεισμό» [ΚΑπ] (ως τέτοια θεωρούνται: οι παλιννοστούντες, οι μετανάστες, οι πολιτιστικώς διαφορετικοί και άλλες ειδικές κοινωνικές ομάδες ²) συναντούν εμπόδια στην επαγγελματική προετοιμασία τους και στην επαγγελματική ζωή τους. Τα εμπόδια προέρχονται τόσο από τις ελλείψεις ή την ανεπάρκεια θεσμών και υπηρεσιών για αντιμετώπιση των ειδικών αναγκών τους, όσο και από τις στάσεις του κοινωνικού συνόλου απέναντί τους. Λόγω αυτών των εμποδίων τα 'Aτομα με Ειδικές Ανάγκες και τα 'Aτομα που κινδυνεύουν από Κοινωνικό Αποκλεισμό, πολύ συχνά, βρίσκονται έξω από την αγορά εργασίας. Έτσι, πολλά άτομα των κατηγοριών αυτών αντιμετωπίζουν την προοπτική της μακροχρόνιας ανεργίας ή της μερικής απασχόλησης ή ακόμα της απασχόλησης σε εργασία χωρίς ενδιαφέρον, που δεν προσφέρει ούτε εσωτερική ικανοποίηση, ούτε καλή αμοιβή, ούτε προοπτικές εξέλιξης.

Εντοπισμός του Προβλήματος

Για να αντιμετωπισθούν τα προβλήματα αυτά, απαιτείται η παροχή ειδικών υπηρεσιών, καθώς και κατάλληλες διευθετήσεις για την εκπαίδευση, κατάρτιση και απασχόληση των ΑμΕΑ και των ΚΑπ. Η παροχή συμβουλευτικής στήριξης μέσω του εκπαιδευτικού θεσμού του Σχολικού Επαγγελματικού Προσανατολισμού (ΣΕΠ) είναι ζωτικής σημασίας για τα άτομα αυτά. Οι ανεπάρκειες και οι ιδιαιτερότητές τους συνεπάγονται μεταξύ άλλων μέτρων, το σχεδιασμό ειδικών προγραμμάτων:

• επαγγελματικής αξιολόγησης - προσωπικής και περιβάλλοντος - κατάρτισης και εργασίας,
• εκπαιδευτικής και επαγγελματικής πληροφόρησης,
• συμβουλευτικής στήριξης για τη λήψη εκπαιδευτικών και επαγγελματικών αποφάσεων,
• εκπαίδευσης και κατάρτισης,
• απόκτησης δεξιοτήτων μετάβασης στην αγορά εργασίας,
• ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης των εργοδοτών,
• κατάρτισης των εκπαιδευτικών και των συμβούλων επαγγελματικού προσανατολισμού σε θέματα εκπαίδευσης και απασχόλησης των ατόμων που ανήκουν στις ειδικές ομάδες κ.ά..

Δημιουργία Γραφείου ΣΕΠ για 'Aτομα με Ειδικές Ανάγκες και 'Aτομα Κοινωνικώς Αποκλεισμένα στον Τομέα ΣΕΠ του ΠΙ

Από το Μάρτιο του 1999 λειτουργεί στον Τομέα Σχολικού Επαγγελματικού Προσανατολισμού [ΣΕΠ] του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου το Γραφείο ΣΕΠ για 'Aτομα με Ειδικές Ανάγκες και 'Aτομα που κινδυνεύουν από Κοινωνικό Αποκλεισμό. Το Γραφείο αυτό ιδρύθηκε στο πλαίσιο του Έργου «Μελέτη, Σχεδιασμός και Ανάπτυξη Προγραμμάτων Σ.Ε.Π. σε επίπεδο Σχολικής Μονάδας και Κέντρου Σ.Ε.Π. για 'Aτομα με Ειδικές Ανάγκες και Κοινωνικώς Αποκλεισμένα» της Ενέργειας 1.1.ε: ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ του ΕΠΕΑΕΚ - 2ο ΚΠΣ (Υπεύθυνη του Έργου ήταν η Επίκουρη Καθηγήτρια του Τομέα Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Δέσποινα Σιδηροπούλου - Δημακάκου). Το Γραφείο παρέχει στήριξη στα στελέχη ΣΕΠ και πληροφόρηση, σε κάθε ενδιαφερόμενο, γύρω από θέματα επαγγελματικής εκπαίδευσης και αποκατάστασης των ατόμων αυτών και αποτελεί μια καινοτόμο δραστηριότητα του ΠΙ. Έχει δε στελεχωθεί με ειδικούς επιστήμονες, καταρτισμένους σε μεταπτυ-χιακό επίπεδο στο αντικείμενο της Συμβουλευτικής και του Επαγγελματικού Προσανατολισμού και μετεκπαίδευση στην Ειδική Αγωγή.

Επικοινωνία:

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ
ΤΟΜΕΑΣ ΣΕΠ
ΓΡΑΦΕΙΟ ΣΕΠ ΓΙΑ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΕΙΔΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ
& ΑΤΟΜΑ ΠΟΥ ΚΙΝΔΥΝΕΥΟΥΝ ΑΠΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟ
ταχυδρομική διεύθυνση: Αιγαίου Πελάγους 1- 3, 153 42 Αγία Παρασκευή
τηλέφωνο: 2106395730
τηλεομοιότυπο: 2106017422
ηλεκτρονικό ταχυδρομείο: ameasep@pi-schools.gr

Δράσεις του Γραφείου ΣΕΠ για 'Aτομα με Ειδικές Ανάγκες & Κοινωνικώς Αποκλεισμένα

Σήμερα το Γραφείο είναι πλήρως εξοπλισμένο, σε δικό του χώρο στο ΚΕΣΥΠ στον Τομέα ΣΕΠ του ΠΙ. Ειδικότερα υπάρχει η αναγκαία υποδομή ώστε το Γραφείο να μπορεί να δέχεται επισκέψεις από τα στελέχη ΣΕΠ (των Κέντρων Συμβουλευτικής - Προσανατολισμού [ΚΕ-ΣΥΠ], των Γραφείων Σχολικού Επαγγελματικού Προσανατολισμού [ΓΡΑΣΕΠ], τους καθηγητές που εφαρμόζουν τον ΣΕΠ στην τάξη) αλλά και από κάθε άλλον ενδιαφερόμενο (ανάπηροι, φορείς αναπήρων και συλλόγους γονέων, εκπαιδευτικούς, σχολικούς συμβούλους κ.ά.).

Στον τομέα της πληροφορικής το Γραφείο είναι εξοπλισμένο με συστήματα Η/Υ σε δίκτυο με δυνατότητα παροχής πληροφόρησης σε οποιονδήποτε έχει πρόσβαση, μέσω ηλεκτρονικού υπολογιστή, στο διαδίκτυο και δυνατότητα διεξαγωγής τηλεδιάσκεψης (για όσους έχουν πρόσβαση σε ανάλογα συστήματα).

Με τις ενέργειες του Προέδρου του ΠΙ προς το Δήμο Αγίας Παρασκευής εξασφαλίσθηκαν:

• δύο θέσεις στάθμευσης μπροστά από το νέο κτίριο του ΠΙ όπου στεγάζεται το Γραφείο για αυτοκίνητα αναπήρων,
• η κατασκευή κεκλιμένου επιπέδου πρόσβασης (ράμπα) από το πεζοδρόμιο στην είσοδο του κτιρίου,
• η κατασκευή ειδικού αναβατορίου για την προσπελασιμότητα του Γραφείου στο 2ο όροφο, από άτομα που έχουν κινητικά προβλήματα.

Έτσι το Γραφείο καθίσταται προσβάσιμο και για άτομα με κινητικές αναπηρίες. Επίσης μελετώνται και θα υλοποιηθούν οι αναγκαίες παρεμβάσεις για άτομα που αντιμετωπίζουν προβλήματα όρασης (ειδικές πινακίδες σε γραφή Braille στην είσοδο και στον ανελκυστήρα του κτιρίου).

Από το Γραφείο υλοποιούνται:

• η διεκπεραίωση της αλληλογραφίας - επικοινωνίας με κάθε άτομο ή φορέα που απευθύνεται σε αυτό,
• η οργάνωση βιβλιοθήκης με τίτλους Συμβουλευτικής & Επαγγελματικού Προσανατολισμού από τη διεθνή και ελληνική βιβλιογραφία,
• η οργάνωση βιβλιοθήκης με σχετικά διεθνή και ελληνικά περιοδικά,
• η αποδελτίωση του ελληνικού περιοδικού και ημερήσιου τύπου, με σχετικά θέματα,
• η κωδικοποίηση της καταγραφής των υποστηρικτικών υπηρεσιών ΣΕΠ, ΑμΕΑ & ΚΑπ με σκοπό τη δημιουργία αντίστοιχης βάσης δεδομένων,
• η καταγραφή υποστηρικτικών υπηρεσιών για άτομα με ειδικές ανάγκες στα εκπαιδευτικά ιδρύματα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης της χώρας, στο πλαίσιο του προγράμματος HEAG (Higher Education Accessibility Guide) που υποστηρίζεται από την Επιτροπή της Ευρω-παϊκής Ένωσης, στο πλαίσιο του Προγράμματος Erasmus,
• ο εμπλουτισμός των βιβλίων ΣΕΠ μαθητή και καθηγητή της Γ' Γυμνασίου και Α' Ενιαίου Λυκείου, με θέματα σχετικά με τα 'Aτομα με Ειδικές Ανάγκες και τα 'Aτομα που κινδυνεύουν από Κοινωνικό Αποκλεισμό,
• η παραγωγή του Δελτίου Επικοινωνίας του Τομέα ΣΕΠ, που απευθύνεται στα στελέχη ΣΕΠ, σε ό,τι αφορά τα άτομα με ειδικές ανάγκες και τα κοινωνικώς αποκλεισμένα άτομα,
• η παραγωγή Δελτίου Επικοινωνίας του Γραφείου ΣΕΠ για ΑμΕΑ & ΚΑπ, για τον επαγγελματικό προσανατολισμό ατόμων με ειδικές ανάγκες και κοινωνικώς αποκλεισμένων ατόμων,
• η συμμετοχή στο σχεδιασμό δραστηριοτήτων του Τομέα ΣΕΠ για 'Aτομα με Ειδικές Ανάγκες και 'Aτομα που κινδυνεύουν από Κοινωνικό Αποκλεισμό,
• η στήριξη και οργάνωση του ΚΕΣΥΠ του ΠΙ και των δραστηριοτήτων του,
• η συνεργασία με φορείς και υπηρεσίες της Ελλάδος και του εξωτερικού σε θέματα παροχής συμβουλευτικής βοήθειας και επαγγελματικού προσανατολισμού για ΑμΕΑ και 'Aτομα που κινδυνεύουν από Κοινωνικό Αποκλεισμό,
• η συνεργασία του Γραφείου ΣΕΠ ΑμΕΑ του ΠΙ με εκπροσώπους της παραγωγής και εργοδότες αναπήρων,
• η στήριξη των Υπευθύνων ΣΕΠ στο έργο τους, με επιμορφωτικές και ενημερωτικές ημερίδες.

  Δράσεις του Έργου: «Μελέτη, Σχεδιασμός και Ανάπτυξη Προγραμμάτων Σ.Ε.Π. σε επίπεδο Σχολικής Μονάδας και Κέντρου Σ.Ε.Π. για 'Aτομα με Ειδικές Ανάγκες και Κοινωνικώς Αποκλεισμένα»

  1: ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ

  • Στο πλαίσιο του Έργου: «Μελέτη, Σχεδιασμός και Ανάπτυξη Προγραμμάτων Σ.Ε.Π. σε επίπεδο Σχολικής Μονάδας και Κέντρου Σ.Ε.Π. για 'Aτομα με Ειδικές Ανάγκες και Κοινωνικώς Αποκλεισμένα» υλοποιήθηκε επιμόρφωση εκπαιδευτικών γύρω από θέματα ΣΕΠ που αφορούν στα 'Aτομα Με Ειδικές Ανάγκες και τα Κοινωνικώς Αποκλεισμένα 'Aτομα. Συγκεκριμένα, μέσα στο 1999 άρχισε η διεξαγωγή ημερίδων ενημέρωσης των εκπαιδευτικών για τις διαρθρωτικές αλλαγές που ετοιμάζονται, γύρω από το θέμα αυτό. Μια σειρά από τις ημερίδες αυτές αφορούσε στους δασκάλους, τόσο της Ειδικής, όσο και της Γενικής Αγωγής οι οποίοι μετεκπαιδεύονται στα πέντε Πανεπιστημιακά Τμήματα [Διδασκαλεία Δασκάλων και Νηπιαγωγών] που έχουν αναλάβει το έργο αυτό (Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Πάτρα, Ιωάννινα και Ρέθυμνο). Επίσης, οι Ημερίδες αυτές απευθύνονταν και στους Υπεύθυνους ΣΕΠ που παρακολουθούσαν στην Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη το Ειδικό, Μεταπτυχιακού Επιπέδου, Πρόγραμμα Κατάρτισης στη Συμβουλευτική και τον Επαγγελματικό Προσανατολισμό αλλά και στους Σχολικούς Συμβούλους Ειδικής Αγωγής.

    Υλοποιήθηκαν οι παρακάτω Ημερίδες Ενημέρωσης:

    Αθήνα, 21 Ιανουαρίου 1999:	Μαράσλειο Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης & Διδασκαλείο Νηπιαγωγών Αθήνας
    Αθήνα, 26 Ιανουαρίου 1999:	Ειδικό Μεταπτυχιακού Επιπέδου Πρόγραμμα Κατάρτισης Υπεύθυνων Σ.Ε.Π.
    Θεσσαλονίκη, 18 Φεβρουαρίου 1999:	Ειδικό Μεταπτυχιακού Επιπέδου Πρόγραμμα Κατάρτισης Υπεύθυνων Σ.Ε.Π.
    Θεσσαλονίκη, 17 Μαρτίου 1999:	Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης «Δημήτρης Γληνός» & Διδασκαλείο Νηπιαγωγών Θεσσαλονίκης
    Ιωάννινα, 6 Μαΐου 1999:	Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης & Διδασκαλείο Νηπιαγωγών Ιωαννίνων
    Αθήνα, 28 Σεπτεμβρίου 1999:	Στους Σχολικούς Συμβούλους Ειδικής Αγωγής, Εκπαιδευτικό Κέντρο της Εθνικής Τράπεζας της Ελλάδος - Γλυφάδα.
    Ρέθυμνο, 11 Νοεμβρίου 1999:	Διδασκαλείο Δημοτικής Εκπαίδευσης & Διδασκαλείο Νηπιαγωγών Πανεπιστημίου Κρήτης - Εκπαιδευτικοί Ειδικής Αγωγής Κρήτης

    Ενδεικτικά, η θεματολογία των ημερίδων περιελάμβανε:

    - Τη φιλοσοφία και τους στόχους του Έργου «Μελέτη, Σχεδιασμός και Ανάπτυξη Προ-γραμμάτων Σ.Ε.Π. σε επίπεδο Σχολικής Μονάδας και Κέντρου Σ.Ε.Π. για 'Aτομα με Ειδικές Ανάγκες και Κοινωνικώς Αποκλεισμένα»,
    - Τις σύγχρονες αντιλήψεις για την επαγγελματική προετοιμασία των νέων που ανήκουν στις ομάδες ενδιαφέροντος του Έργου,
    - Εμπειρίες ατόμων που ανήκουν στις ομάδες ενδιαφέροντος του Έργου από την επαγγελματική προετοιμασία και αποκατάστασή τους.
    - Εργαστήριο με θέμα: Εμπειρίες και προβληματισμός για την αποτελεσματικότερη επαγγελματική προετοιμασία των ομάδων ενδιαφέροντος του Έργου, στο πλαίσιο του εκπαιδευτικού μας συστήματος.
    • Επίσης πραγματοποιήθηκε:

      Επίσκεψη στην Κύπρο, 14/15/16/17 Ιουνίου 1999. Στην επίσκεψη αυτή διοργανώθηκε, σε συνεργασία με την Υπηρεσία Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Αγωγής [ΥΣΕΑ], του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού της Κύπρου, στη Λεμεσό, με σκοπό την ενημέρωση των Συμβούλων Επαγγελματικού Προσανατολισμού της Κύπρου, εκπαιδευτικών και φορέων της Ειδικής Αγωγής, στη φιλοσοφία και το περιεχόμενο του προαναφερθέντος Έργου. Επίσης κατά την επίσκεψη πραγματοποιήθηκαν:

      • Επαφές και συνεργασίες με αρμόδιους φορείς του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού της Κύπρου, ειδικότερα με την Υπηρεσία Συμβουλευτικής & Επαγγελματικής Αγωγής (Υ.Σ.Ε.Α), τους φορείς των αναπήρων στην Κύπρο και τους εκπαιδευτικούς της Ειδικής Αγωγής, για ανταλλαγή απόψεων, ενημέρωση και καταγραφή των κυπριακών εμπειριών, στο χειρισμό των θεμάτων που έχουν σχέση με τα άτομα με ειδικές ανάγκες και τα κοινωνικώς αποκλεισμένα άτομα.
      • Επισκέψεις σε Ιδρύματα Ειδικής Αγωγής και Σχολεία με μαθητικούς πληθυσμούς μεταναστών (Πόντιοι) για ενημέρωση και καταγραφή των κυπριακών εμπειριών, στο χειρισμό των θεμάτων που έχουν σχέση με τα άτομα με ειδικές ανάγκες και τα κοινωνικώς αποκλεισμένα άτομα.

      Ειδικότερα έγινε επίσκεψη:

      • στο ΙΔΡΥΜΑ «ΜΑΡΓΑΡΙΤΑΣ ΛΙΑΣΙΔΟΥ», περιοχή Γεροσκήπου, Επαρχίας Πάφου, Ο Διευθυντής κ. Ευθυμιάδης μας ενημέρωσε για τη λειτουργία και τους σκοπούς του Ιδρύματος το οποίο έχει δημιουργηθεί από την ιδιωτική πρωτοβουλία. Το Ίδρυμα αυτό παρέχει επαγγελματική κατάρτιση (με κύρια ειδικότητα την καλαθοπλεκτική - ψαθοπλεκτική) σε παιδιά με νοητική καθυστέρηση ηλικίας άνω των 18 ετών. Επίσης στο Ίδρυμα υπάρχουν βοηθητικές υπηρεσίες (λογοθεραπεία, φυσιοθεραπεία) που παρέχονται τόσο σε παιδιά του Ιδρύματος όσο και σε εξωτερικούς μαθητές. Το ωράριο λειτουργίας του Ιδρύματος είναι 8:00 –16:00. Οι μαθητές προέρχονται από την ευρύτερη περιοχή της Επαρχίας Πάφου.
      • Στο ΕΙΔΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ «ΘΕΟΣΚΕΠΑΣΤΗ», περιοχή Γεροσκήπου, Επαρχίας Πάφου, το οποίο εποπτεύεται από το Υπουργείο Παιδείας & Πολιτισμού της Κύπρου και παρέχει βασική εκπαίδευση σε παιδιά με νοητική καθυστέρηση ηλικίας 6 έως 18 ετών.
      • Στο ΣΤ' ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΑΦΟΥ, στην Κάτω Πάφο, ο Διευθυντής κ. Μαραθεύτης παρουσίασε τα προβλήματα και τις δυσκολίες προσαρμογής μαθητών του Σχολείου ποντιακής καταγωγής. Το σύνολο των μαθητών του Σχολείου είναι 313 από τους οποίους οι 163 είναι Ελληνοκύπριοι και οι 150 ποντιακής καταγωγής. Στο Σχολείο γίνονται μαθήματα ενισχυτικής διδασκαλίας ελληνικών για τη βοήθεια των αλλόγλωσσων μαθητών. Επίσης γίνονται προσπάθειες συνεργασίας με τους γονείς (Ελληνοκύπριους και Πόντιους) για να αναπτυχθούν σχέσεις σε ευρύτερο κοινωνικό επίπεδο.
      • Στο Α' ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΠΑΦΟΥ, στην Πάφο, η Διευθύντρια κ. Χατζημιτσή και οι εκπαιδευτικοί - σύμβουλοι του Σχολείου κος Βέργας και κα Παπαδάμου παρουσίασαν τις δυσκολίες προσαρμογής και σταδιοδρομικής συμβουλευτικής παιδιών ποντιακής καταγωγής που αποτελούν το 20% του πληθυσμού του Σχολείου.

      2: ΑΛΛΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ

    • Καταχωρήθηκε και επεξεργάζεται η καταγραφή των υποστηρικτικών υπηρεσιών, κάθε μορφής, που υλοποίησαν οι υπεύθυνοι ΣΕΠ ανά νομό, και υλοποιείται η κατασκευή μιας βάσης δεδομένων με σκοπό την παροχή διεπιστημονικής υποστήριξης στα άτομα των ομάδων ενδιαφέροντος του έργου και τη στήριξη του συμβούλου ΣΕΠ.

      3: ΕΡΕΥΝΕΣ - ΒΟΗΘΗΜΑΤΑ

    • Στο πλαίσιο του ίδιου Έργου υλοποιήθηκαν έρευνες γύρω από θέματα ΣΕΠ που αφορούν στα 'Aτομα με Ειδικές Ανάγκες και στα 'Aτομα που κινδυνεύουν από Κοινωνικό Απο-κλεισμό. Οι έρευνες αυτές είναι οι παρακάτω:
      • Η επαγγελματική προετοιμασία και ένταξη των ατόμων με ειδικές ανάγκες - 'Aτομα με προβλήματα όρασης.
      • Η επαγγελματική προετοιμασία και ένταξη των ατόμων με ειδικές ανάγκες - 'Aτομα με προβλήματα ακοής
      • Η επαγγελματική προετοιμασία και ένταξη των ατόμων με ειδικές ανάγκες - 'Aτομα με προβλήματα κινητικές αναπηρίες.
      • Η επαγγελματική προετοιμασία και ένταξη των ατόμων με ειδικές ανάγκες - 'Aτομα που πάσχουν από μεσογειακή αναιμία.
      • Η επαγγελματική προετοιμασία και ένταξη των ατόμων με ειδικές ανάγκες - 'Aτομα με δυσκολίες μάθησης.
        Επιστημονικός Υπεύθυνος: Νικόλαος Γιαννίτσας, Αναπληρωτής Καθηγητής Τομέα Ψυχολογίας, Παν/μίου Αθηνών.

      • Ειδικές προσεγγίσεις στις διαδικασίες επαγγελματικού προσανατολισμού για μαθητές με διαταραχή της ελλειμματικής προσοχής με υπερκινητικότητα και συνοδές μαθησιακές δυσκολίες.
        Επιστημονικός Υπεύθυνος: Αλεξάνδρα Ρούσσου, Διδάκτορα Παιδοψυχιατρικής, Δ/ντρια 4ης Κλινικής Παιδοψυχιατρικού Νοσοκομείου Αττικής.

      • Διερεύνηση στάσεων και απόψεων των δυσλεξικών μαθητών για τον επαγγελματικό προσανατολισμό.
        Επιστημονικός Υπεύθυνος: Αναστασία Κουμούλα, Παιδοψυχίατρος.

      • Ειδικές προσεγγίσεις στις διαδικασίες επαγγελματικού προσανατολισμού για υψηλά λειτουργικούς αυτιστικούς μαθητές και μαθητές με σύνδρομο Asperger.
        Επιστημονικός Υπεύθυνος: Αλεξάνδρα Ρούσσου, Διδάκτορα Παιδοψυχιατρικής, Δ/ντρια 4ης Κλινικής Παιδοψυχιατρικού Νοσοκομείου Αττικής.

      • Πρακτικές εφαρμογής του επαγγελματικού προσανατολισμού (σχολικού και εξωσχολικού) των ΑΜΕΑ στην Ελβετία.
      • Πρακτικές εφαρμογής του επαγγελματικού προσανατολισμού (σχολικού και εξωσχολικού) των ΑΜΕΑ στην Γαλλία. Αναφορά και στην ελληνική πραγματικότητα.
        Επιστημονικός Υπεύθυνος: Λ. Δελλασούδας, Επίκουρος Καθηγητής Τομέα Παιδαγωγικής Πανεπιστημίου Αθηνών.

      • Το Θεσμικό Πλαίσιο για την Επαγγελματική Εκπαίδευση και Ένταξη των Ατόμων με Ειδικές Ανάγκες και των Ατόμων που Κινδυνεύουν από Κοινωνικό Αποκλεισμό
        Επιστημονικός Υπεύθυνος: Αντώνης Κυπριωτάκης, Δρ. Ψυχολογίας, Αναπληρωτής Καθηγητής Ειδικής Αγωγής στο Πανεπιστήμιο Κρήτης.

      • Η Επαγγελματική προετοιμασία και ένταξη των ατόμων που κινδυνεύουν από κοινωνικό αποκλεισμό - Παλιννοστούντες Έλληνες από τις Δυτικοευρωπαϊκές και υπερπόντιες χώρες.
      • Η Επαγγελματική προετοιμασία και ένταξη των ατόμων που κινδυνεύουν από κοινωνικό αποκλεισμό - Παλιννοστούντες Έλληνες από χώρες της Ανατολικής Ευρώπης (πολιτικοί πρόσφυγες)
      • Η Επαγγελματική προετοιμασία και ένταξη των ατόμων που κινδυνεύουν από κοινωνικό αποκλεισμό - Παλιννοστούντες Έλληνες Πόντιοι από την πρώην Σοβιετική Ένωση.
      • Η Επαγγελματική προετοιμασία και ένταξη των ατόμων που κινδυνεύουν από κοινωνικό αποκλεισμό - Έλληνες Ομογενείς Βορειοηπειρώτες και αλλογενείς Αλβανοί.
      • Η Επαγγελματική προετοιμασία και ένταξη των ατόμων που κινδυνεύουν από κοινωνικό αποκλεισμό - Αλλοδαποί μετανάστες. Επιστημονικός Υπεύθυνος: κ. Δημήτριος Γεώργας, Καθηγητής Τομέα Ψυχολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών.
      • Η Επαγγελματική προετοιμασία και ένταξη των ατόμων που κινδυνεύουν από κοινωνικό αποκλεισμό: πρώην Εξαρτημένοι από τοξικές ουσίες.
      • Η Επαγγελματική προετοιμασία και ένταξη των ατόμων που κινδυνεύουν από κοινωνικό αποκλεισμό: Μουσουλμανική μειονότητα.
      • Η Επαγγελματική προετοιμασία και ένταξη των ατόμων που κινδυνεύουν από κοινωνικό αποκλεισμό: Αποφυλακισμένοι.
        Επιστημονικός Υπεύθυνος: κ. Κ. Ζαννή-Τελιοπούλου, Ψυχολόγος, Σύμβουλος Επαγγελματικού Προσανατολισμού.

      • Η Επαγγελματική προετοιμασία και ένταξη των ατόμων που κινδυνεύουν από κοινωνικό αποκλεισμό: Τσιγγάνοι.
        Επιστημονικός Υπεύθυνος: κ. Π. Σταθακοπούλου, Ψυχολόγος, Σύμβουλος Επαγγελματικού Προσανατολισμού.

      • Οι νέες τεχνολογίες και η επαγγελματική συμβουλευτική των ατόμων με ειδικές ανάγκες και των ατόμων που κινδυνεύουν από κοινωνικό αποκλεισμό.
        Επιστημονικός Υπεύθυνος: κ. Ν. Ρώσση, Λέκτορας στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου.
      • Επίσης υλοποιήθηκε η παραγωγή βοηθημάτων για την υποστήριξη του ΣΕΠ στις σχολικές μονάδες γύρω από θέματα ΣΕΠ που αφορούν στα 'Aτομα με Ειδικές Ανάγκες και στα 'Aτομα που Κινδυνεύουν από Κοινωνικό Αποκλεισμό. Στο πλαίσιο της συνεργασίας των φορέων των ατόμων με ειδικές ανάγκες και των ατόμων που κινδυνεύουν από κοινωνικό αποκλεισμό, των οικογενειών τους και των εργοδοτών προβλέπεται η παραγωγή βοηθημάτων - οδηγών για τους εργοδότες. Τα βοηθήματα είναι τα παρακάτω:
      • Η επαγγελματική προετοιμασία και ένταξη των μαθητών με ειδικές ανάγκες. (Βοήθημα για την υποστήριξη του έργου των εκπαιδευτικών της Α/θμιας και Β/θμιας Εκπαίδευσης).
      • Επαγγελματική Συμβουλευτική των ατόμων με ειδικές ανάγκες. (Βοήθημα για την υποστήριξη του έργου των Συμβούλων ΣΕΠ).
        Επιστημονικός Υπεύθυνος: κ. Κ. Ζαχαροπούλου, Εκπαιδευτικός.
      • Η Επαγγελματική Προετοιμασία και Ένταξη των Μαθητών που Κινδυνεύουν από Κοινωνικό Αποκλεισμό
      • Επαγγελματική Συμβουλευτική των Ατόμων που Κινδυνεύουν από Κοινωνικό Αποκλεισμό Από την ISS ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΕΠΕ, με Επιστημονικό Υπεύθυνο τον κ. Πέτρο Εσκίογλου.
      • Οδηγός του Εργοδότη για τα 'Aτομα με Ειδικές Ανάγκες
      • Οδηγός του Εργοδότη για τα 'Aτομα που Κινδυνεύουν από Κοινωνικό Αποκλεισμό Από την ISS ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΕΠΕ, με Επιστημονικό Υπεύθυνο τον κ. Πέτρο Εσκίογλου.
      • Μία ακόμα δράση του Έργου προέβλεπε την κατασκευή ή προσαρμογή Ψυχοτεχνικού Υλικού για χρήση στα πλαίσια της εφαρμογής ΣΕΠ σε παιδιά και εφήβους με ειδικές ανάγκες και σε παιδιά και εφήβους που κινδυνεύουν από κοινωνικό αποκλεισμό. Τα εργαλεία αυτά είναι τα παρακάτω:
      • Προσαρμογή του ερωτηματολογίου και ικανοτήτων του Holland για εφήβους με προβλήματα όρασης.
      • Προσαρμογή του μη γλωσσικού ερωτηματολογίου ενδιαφερόντων Becker, ειδικό για εφήβους με νοητική καθυστέρηση.
        Επιστημονικός Υπεύθυνος: κ. Α. Ξηρομερίτη, Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Πατρών

      • Κατασκευή ή Προσαρμογή Ψυχοτεχνικού Υλικού για χρήση στα πλαίσια της εφαρμογής ΣΕΠ σε παιδιά και εφήβους, που κινδυνεύουν από κοινωνικό αποκλεισμό: Μουσουλμανικές μειονότητες και Τσιγγάνοι.
      • Κατασκευή ή Προσαρμογή Ψυχοτεχνικού Υλικού για χρήση στα πλαίσια της εφαρμογής ΣΕΠ σε παιδιά και εφήβους, που κινδυνεύουν από κοινωνικό αποκλεισμό: Παλιννοστούντες, μετανάστες, πρόσφυγες.
      • Κατασκευή ή Προσαρμογή Ψυχοτεχνικού Υλικού για χρήση στα πλαίσια της εφαρμογής ΣΕΠ σε παιδιά και εφήβους, που κινδυνεύουν από κοινωνικό αποκλεισμό: πρώην Εξαρτημένοι από ουσίες, Φυλακισμένοι, Αποφυλακισμένοι και Ανήλικοι παραβάτες.
        Επιστημονικός Υπεύθυνος: κ. Κ. Ζαννή-Τελιοπούλου, Ψυχολόγος, Σύμβουλος Επαγγελματικού Προσανατολισμού.

      Τα προϊόντα όλων των ως άνω δράσεων (έρευνες, μελέτες, βοηθήματα) βρίσκονται δημοσιευμένα στην ιστοσελίδα του Τομέα ΣΕΠ: http://sep.pi-schools.gr

      ---

      ¹ Στα άτομα αυτά περιλαμβάνονται όσοι: έχουν νοητική ανεπάρκεια ή ανωριμότητα, έχουν ιδιαίτερα προβλήματα όρασης (τυφλοί, αμβλύωπες) ή ακοής (κωφοί, βαρήκοοι), έχουν σοβαρά νευρολογικά ή ορθοπεδικά ελαττώματα ή προβλήματα υγείας, έχουν προβλήματα λόγου και ομιλίας, έχουν ειδικές δυσκολίες στη μάθηση (όπως δυσλεξία, δυσαριθμησία, δυσαναγνωσία), έχουν σύνθετες γνωστικές, συναισθηματικές και κοινωνικές δυσκολίες και όσοι παρουσιάζουν αυτισμό και άλλες διαταραχές ανάπτυξης. Στα άτομα με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες περιλαμβάνονται επίσης πρόσωπα νηπιακής, παιδικής και εφηβικής ηλικίας που δεν ανήκουν σε καμία από τις προηγούμενες περιπτώσεις, αλλά έχουν ανάγκη από ειδική εκπαιδευτική προσέγγιση και φροντίδα για ορισμένη περίοδο ή για ολόκληρη την περίοδο της σχολικής ζωής τους. [Ν. 2817/2000, 'Aρθρο 1, παρ. 2 και παρ. 3].
      ² Στις παραπάνω κατηγορίες ανήκει ένα πλήθος υποομάδων με διαφορετικά χαρακτηριστικά και διαφορετικές ανάγκες όπως είναι: οι Έλληνες που επιστρέφουν στην Ελλάδα μετά από εργασία στο εξωτερικό, πολιτικοί πρόσφυγες από άλλες χώρες, ομογενείς από την Αλβανία ή τις χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης, αλλοδαποί από άλλες χώρες που αναζητούν καλύτερες συνθήκες ζωής και εργασίας, θρησκευτικές μειονότητες (όπως οι Έλληνες Μουσουλμάνοι), τσιγγάνοι, πρώην εξαρτημένοι, φυλακισμένοι, αποφυλακισμένοι και ανήλικοι παραβάτες.

      ---